HIV

Wat is HIV precies?

HIV is een virus dat het afweersysteem van het lichaam aantast. De volledige naam is het Humaan Immunodeficiëntie Virus. HIV maakt mensen vatbaarder voor andere ziektes, omdat het de cellen aanvalt die je lichaam normaal beschermen tegen infecties. Je kunt HIV alleen krijgen als het virus via bloed, sperma, vaginaal vocht of moedermelk in je lichaam komt.

Hoe verloopt HIV doorgaans?

Na besmetting met HIV merk je vaak in het begin weinig of niets. Sommige mensen krijgen na een paar weken griepachtige klachten. Zonder behandeling blijft het virus in je lichaam en beschadigt het langzaam je afweersysteem. Dit kan jaren duren. Uiteindelijk kan HIV leiden tot aids, een ernstige ziekte waarbij je lichaam zich bijna niet meer kan verdedigen tegen infecties. Met de juiste medicijnen kun je tegenwoordig echter oud worden met HIV.

Wat zijn de symptomen en typische klachten van HIV?

Direct na de besmetting kun je griepachtige klachten krijgen, zoals koorts, keelpijn, spierpijn en huiduitslag. Daarna heb je vaak lange tijd geen klachten. Pas als het afweersysteem erg zwak wordt, kun je last krijgen van bijvoorbeeld gewichtsverlies, aanhoudende diarree, nachtzweten, koorts en hardnekkige infecties. Deze klachten komen meestal pas na jaren zonder behandeling.

Waar kun je HIV oplopen?

HIV kun je oplopen via onbeschermd seksueel contact, het delen van naalden (bijvoorbeeld bij drugsgebruik), bloedtransfusies met besmet bloed (in Nederland komt dit bijna niet meer voor), of van moeder op kind tijdens de zwangerschap, bevalling of borstvoeding. De kans op besmetting is het grootst bij onbeschermde seks met iemand die HIV heeft.

Hoe vaak komt HIV voor en is het veelvoorkomend?

In Nederland leven ongeveer 24.000 mensen met HIV. Elk jaar komen er zo’n 500 nieuwe besmettingen bij. Vergeleken met andere landen komt HIV in Nederland niet heel veel voor, maar het is belangrijk om alert te blijven.

Zijn er specifieke risicogroepen voor HIV?

Ja, sommige groepen lopen meer risico op HIV. Dit zijn vooral mannen die seks hebben met mannen, mensen die seks hebben met veel verschillende partners zonder condoom, mensen die drugs injecteren en mensen uit landen waar HIV veel voorkomt.

Hoe kun je besmetting met HIV voorkomen?

Je kunt HIV voorkomen door veilig te vrijen, dus altijd een condoom te gebruiken bij seks met iemand waarvan je de HIV-status niet kent. Ook het niet delen van naalden of andere injectiematerialen helpt om besmetting te voorkomen. Voor mensen met een hoger risico bestaat er een pil (PrEP) die de kans op besmetting sterk vermindert.

Welke hygiënemaatregelen of gedragsmaatregelen verminderen het risico op HIV?

Gebruik altijd een nieuw, schoon condoom bij seks. Deel geen naalden of spuiten. Laat je regelmatig testen als je tot een risicogroep behoort. Bespreek met je partner(s) of ze getest zijn op HIV. En gebruik geen tandenborstels of scheermesjes van anderen, omdat daar soms bloed op kan zitten.

Hoe voorkom je verdere verspreiding als je HIV al hebt?

Als je HIV hebt, kun je verdere verspreiding voorkomen door trouw je medicijnen te slikken. Hierdoor wordt het virus zo laag dat je het niet meer kunt doorgeven (dit heet ‘niet meetbaar = niet overdraagbaar’). Gebruik bij seks een condoom als je partner geen HIV heeft of niet zeker weet of hij/zij het heeft. Vertel het aan je sekspartners, zodat zij zich kunnen laten testen.

Kan HIV worden behandeld?

HIV kan niet genezen worden, maar wel goed behandeld. Met dagelijkse medicijnen (antivirale middelen) kun je het virus onder controle houden. Hierdoor blijft je afweersysteem sterk en kun je een normaal leven leiden. Het is belangrijk om de medicijnen elke dag te nemen en regelmatig controles bij de arts te laten doen.